Kıbrıs Barış Harekâtı: Türk Askerinin Destansı Zaferi
Türk Silahlı Kuvvetleri, 20 Temmuz 1974’te Kıbrıs’ta barışı sağlamak için harekete geçti. “Savaş için değil, barış için; istila için değil, zorbaca bir istilaya son vermek için” mottosuyla başlayan bu harekât, her olasılığa karşı準備 (hazırlık) yapılmış bir operasyondu. Türk askeri, adada zulme dur diyerek tarihe geçti. İşte Kıbrıs Barış Harekâtı’nın detaylı hikayesi.
Harekâtın Başlangıcı: Barış İçin Kıbrıs’ta
Türk Silahlı Kuvvetleri, 1974’te Kıbrıs’a ayak bastı. Amaç, Rumların ve Yunanistan’ın adayı ilhak etme girişimini durdurmaktı. “Her hazırlığını yapmış, her olasılığı göze almış” bir ordu, barışı tesis etmek için harekete geçti. Başbakan Bülent Ecevit’in tarihi açıklaması, bu misyonu netleştirdi: “Ateş açılmadıkça ateş etmeyeceğiz, barış için buradayız.”
Tarihi Dönüm Noktası: 20 Temmuz 1974
20 Temmuz sabahı, Türk jetleri gökyüzünü yırtarak adaya ulaştı. Gemilerden tanklar inerken, paraşütçüler gökyüzünü kararttı. Mücahitler, “Ansızın geldi” diyerek birbirine sarılıp ağladı. Rum radyolarının “Bekledim, gelmedi” şarkısına inat, Türk askeri dört dörtlük bir giriş yaptı. Bu, zulmün sonu ve kurtuluşun başlangıcıydı.
Kıbrıs’ın Çalkantılı Geçmişi: Osmanlı’dan 20. Yüzyıla
Kıbrıs, 300 yıl Osmanlı hakimiyetinde barış içinde yaşadı. Ancak Osmanlı’dan sonra sular durulmadı. 20. yüzyılda Rumlar, Enosis (Yunanistan’a ilhak) hayaliyle EOKA terör örgütünü kurdu. Türk Mukavemet Teşkilatı (TMT), buna karşı direndi. 1960 sonrası Rum saldırıları artarken, Kanlı Noel gibi katliamlar Türkleri yok etmeyi hedefledi.
Zulmün Yükselişi: Türkleri Adadan Sürme Planı
Rumlar, 1960’larda Türkleri adadan çıkarmak için baskıyı artırdı. Birleşmiş Milletler’in kurduğu devlet, 1974’te Rum darbesiyle çöktü. Makarios’un “Kabul etmezseniz çıplak kaçarsınız” tehdidi, Türkleri göçe zorlama politikasıydı. Ancak Türkiye, garantör ülke olarak sessiz kalmadı ve müdahale kararı aldı.
Mücahitlerin Çağrısı: “Yardım Gelmezse Öleceğiz”
Mücahit liderler, “Yarın sabaha kadar direnebiliriz, yardım gelmezse vatan sağ olsun” mesajıyla Türkiye’ye seslendi. Rumlar, şiddeti artırıp Türkler üzerine yürürken, Türk jetlerinin semada görünmesi umut oldu. Bu, harekâtın dönüm noktasıydı; mücahitler derin bir nefes aldı.
Stratejik Çıkarma: İmkansızı Başarmak
Türk askeri, Rum ve Yunan istihbaratını şaşırttı. Mağusa ve Güzelyurt yerine, 70 metrelik sığ bir alana çıkarma yapıldı. “Buraya çıkarma çılgınlık” diyen istihbarata inat, Yavuz Çıkarma Plajı’ndan sabah 05:00’te adaya girildi. Bu manevra, harekâtın ikinci imkânsızı başaran hamlesiydi.
Operasyonun Kusursuzluğu: Kara, Hava, Deniz Uyumu
Kıbrıs Barış Harekâtı, kara, hava ve deniz unsurlarının koordinasyonuyla tarihe geçti. “Normandiya Çıkarması’ndan sonraki en büyük operasyon” olarak görülen bu harekât, 1974 şartlarında imkânsızı başardı. Türk askeri, tanklar ve paraşütçülerle adaya topyekûn indi.
Zaferin Bedeli: Kanla Yazılan Tarih
Harekât, kanla kazanıldı. “Bu toprak kanla alındı, vasatında verilmez” diyen askerler, Rum birliklerini cepheden ve yandan vurarak imha etti. Bir komutan, “Burası açılsaydı, çıkarma sona ererdi” diyerek kritik anı anlattı. Zafer, fedakârlıkla geldi.
Siyasi Mücadele: Ateşkes ve İkinci Harekât
Genelkurmay Başkanı, Bakanlar Kurulu’na “İkinci harekâtı başlatacağım” sözü verdi. Erbakan, “Toparlanmak için geçici ateşkes” şartıyla oy kullandı. Ancak ortaklar, “Bağımsız devlet deme, federasyon diyelim” baskısı yaptı. Bu fikir ayrılığı hükümeti bozdu, ama Federe Türk Devleti ilanı gerçekleşti.
Sonuç: Barış ve Güç Mesajı
Kıbrıs Barış Harekâtı, yakın tarihin en önemli dönüm noktalarından biri oldu. Dokuz yıl sonra düşman, “Türk toplumuna dokunmayın, Türkiye başımıza biner” dedi. Federe Türk Devleti’nin ilanı, gecikmiş ama yerinde bir karardı. Türk askeri, barışı getirerek adayı kurtardı.
Anahtar Kelimeler
KıbrısBarış, TürkAskeri, 20Temmuz, BarışHarekâtı, MücahitDirenişi, RumZulmü, ÇıkarmaZaferi, EcevitAçıklama, FedereDevlet, StratejikManevra